Ζεόλιθος

powder

Ο Ζεόλιθος είναι ένα φυσικό προϊόν που δημιουργείται μέσα από φυσικές διαδικασίες εκατομμυρίων ετών. Το όνομά του προέρχεται από τις αρχαίες ελληνικές λέξεις Ζέω = βράζω και Λίθος = πέτρα. Οι ιδιότητες και εφαρμογές του είναι τόσο σημαντικές που πολλοί τον χαρακτηρίζουν μαγικό. Πρόκειται για ένα πορώδες ορυκτό με τεράστια ιοντοανταλλακτική ικανότητα και χάρη σε αυτήν, μπορεί να φιλτράρει το νερό δεσμεύοντας μέταλλα και οργανικές ενώσεις.
Σύµφωνα µε έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί κυρίως στο εξωτερικό αλλά και στην Ελλάδα, ο ζεόλιθος μπορεί να εφαρμοστεί στους παρακάτω τομείς:

    • Ως  100% φυσικό προϊόν µπορεί να χρησιμοποιηθεί στη βιολογική γεωργία. Οι ευεργετικές του επιδράσεις είναι µόνιµες αφού δεν αποικοδοµείται όπως τα άλλα βελτιωτικά εδάφους.
    • Βελτιώνει την δοµή του εδάφους.
    • Συγκρατεί την υγρασία σε αµµώδη εδάφη.
    • Ενεργεί σαν αποθήκη αµµωνίας και αυξάνει την ωφελιµότητα του αζώτου.
    • Εµπλουτίζει το έδαφος µε K,Ca,Mg,Fe,Al, (στοιχεία τα οποία περιέχονται στον ζεόλιθο).
    • Βελτιώνει τον αερισµό στα αργιλώδη εδάφη και τα φυτά αναπτύσσουν καλό ριζικό σύστηµα.
    • Βελτιώνει τη δοµή και τη χηµική σύσταση του εδάφους εξουδετερώνοντας τα οξέα.
    • Ευνοεί ιδιαίτερα τις καλλιέργειες: ελιάς, αµπέλου, πατάτας, ντοµάτας, αγγουριού, πιπεριάς, εσπεριδοειδών και οπωροφόρων δέντρων. Προστατεύει την ελιά από το κυκλοκόνιο, την τοµάτα, την πατάτα και το αγγούρι από το πρόβληµα των νηµατωδών του εδάφους.
    • ∆εσµεύει τα θρεπτικά συστατικά του εδάφους και τα διατηρεί κοντά στο ριζικό σύστηµα των φυτών για µεγαλύτερο χρονικό διάστηµα. Έτσι, το νερό, ακόµα και έπειτα από ισχυρές βροχοπτώσεις, δεν µπορεί να τα παρασύρει σε μεγαλύτερο βάθος.
    • Βοηθά στην αύξηση της παραγωγής και την βελτίωση της ποιότητας των παραγόµενων προϊόντων, αυξάνοντας τον χρόνο διατήρησής τους.

    • ∆εσµεύει την αµµωνία που παράγεται κατά την πέψη της τροφής, ενώ ταυτόχρονα απελευθερώνει κάλιο που ρυθµίζει την οξύτητα του στοµάχου, γεγονός που διευκολύνει την απορρόφηση µετάλλων και θρεπτικών στοιχείων.
    • ∆εσµεύει και αποµακρύνει µέσω της πεπτικής οδού τις τοξίνες και τις αλλεργιογόνες ουσίες των τροφών.
    • Βελτιώνει το ανοσοποιητικό σύστηµα των ζώων.
    • Συμβάλλει στην αύξηση παραγωγής του γάλακτος και στην ποιότητα του κρέατος.
    • Μειώνει τις παρενέργειες που έχει η παρουσία φυτοπροστατευτικών στοιχείων στα προϊόντα διατροφής των ζώων.
    • Περιορίζει τις ενοχλητικές µυρωδιές στην κοπριά.

  • Σύµφωνα µε τη διεθνή βιβλιογραφία ο ζεόλιθος απορροφώντας τις ελεύθερες ρίζες και δεσμεύοντας βαρέα µέταλλα, τοξίνες και οργανικές ενώσεις µπορεί και:

    • Χρησιµοποιείται ως συµπλήρωµα µετάλλων.
    • Βελτιώνει τη λειτουργία ζωτικών οργάνων, επειδή αυτά επιβαρύνονται από διοξίνες και βαρέα µέταλλα.
    • ∆ηµιουργεί αίσθηση ευεξίας, επειδή αποβάλλει τις τοξίνες. Ο οργανισµός αποθηκεύει τις τοξίνες και τα βαρέα µέταλλα στο λίπος, εποµένως ο ζεόλιθος είναι εξαιρετικά χρήσιµος σε όσους κάνουν δίαιτα ή αθλούνται, καθώς δεσµεύει τις τοξίνες και τα βαρέα µέταλλα που απελευθερώνονται από το κάψιµο του λίπους, µε συνέπεια αυτά να µην περνούν στον οργανισµό.
    • Αυξάνει την ενέργεια και βελτιώνει την απορρόφηση των θρεπτικών ουσιών από τον πεπτικό σωλήνα.
    • Λειτουργεί σαν φυσικό ισοτονικό.
    • Δεσμεύει και αποβάλει τις βλαβερές ουσίες που εισβάλουν στον οργανισµό από την τροφή, το νερό και τον αέρα.
    • Κατά τη διάρκεια λήψης του ζεόλιθου σε κάθε γεύµα, πρέπει να αυξήσουµε την κατανάλωση νερού (10 τουλάχιστον ποτήρια την ηµέρα).  Το 60% του ζεόλιθου που εισέρχεται στον οργανισµό µας αποµακρύνεται µε τα ούρα και το 40% µε τα κόπρανα. Το σύνολο του ζεόλιθου αποµακρύνεται από τον οργανισµό στις επόµενες 4-8 ώρες από την λήψη του χωρίς να αφήνει κάποιο κατάλοιπο.

    • Χρησιμοποιείται στον καθαρισµό διαφόρων τύπων λυµάτων (αστικά, βιοµηχανικά, γεωργικά, ραδιενεργά απόβλητα).
    • Η προσθήκη ζεόλιθου σε λίµνες αλλά και σε άλλους υδάτινους όγκους µπορεί να εµπλουτίσει το νερό σε οξυγόνο. Παράλληλα, βοηθάει στην ανάπτυξη και τον πολλαπλασιασµό πολλών υδρόβιων οργανισµών.
    • Μπορεί να αντικαταστήσει µε επιτυχία τα φωσφορικά άλατα από τα απορρυπαντικά, µειώνοντας το πρόβληµα της ρύπανσης και του ευτροφισµού των θαλασσών. Στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες και όχι µόνο, έχουν ήδη αντικατασταθεί τα φωσφορικά άλατα από όλα τα είδη απορρυπαντικών. Αυξάνει τη διάρκεια ζωής των υφασμάτων και µειώνει τις πιθανές αλλεργίες που προκαλούν οι χηµικές ουσίες των απορρυπαντικών.
    • Μειώνει τον ευτροφισµό των υδάτων και προστατεύει την ποιότητα των επιφανειακών και των υπόγειων υδάτων.
    • Αποτρέπεται η έκπλυση επιβλαβών ουσιών από το χερσαίο στο υδάτινο περιβάλλον.

    • Χρησιµοποιείται στα φίλτρα για την δέσµευση του CO2 και άλλων βλαβερών ενώσεων.
    • Μπορεί να χρησιµοποιηθεί στο φιλτράρισµα των υγρών βιοµηχανικών αποβλήτων, δεσµεύοντας διάφορα τοξικά και ραδιενεργά ιόντα και στην ανακύκλωση των νερών που προέρχονται από την βιοµηχανική δραστηριότητα.

    • Φιλτράρει το νερό και απορροφά την αµµωνία.

    • Απορροφά τις οσµές από ταδοχεία των µικρών κατοικίδιων.
    • Σε ποσοστό 2% µπορεί να διατεθεί και στην διατροφή τους.

Εφαρμογές

Με τη χρήση του ζεόλιθου µπορεί να µειωθεί η χρήση λιπασµάτων κατά 56%-100% και η χρήση ύδατος άρδευσης κατά 33%-67%. Αποτρέπεται η έκπλυση επιβλαβών ουσιών από το χερσαίο στο υδάτινο περιβάλλον, µειώνεται ο ευτροφισµός των υδάτων και προστατεύεται η ποιότητα των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων.

Για Αύξηση της γεωργικής και κτηνοτροφικής παραγωγής

Ο ζεόλιθος εφαρμόζεται στο έδαφος σε ποσότητες από 100 – 500 κιλά για 3 – 5 συνεχόµενα χρόνια, ανάλογα µε την κοκκοµετρική του σύσταση, αλλά και την περιεκτικότητα του εδάφους σε οργανική ουσία. Όσο πιο λεπτόκοκκο είναι το υλικό τόσο µικρότερη ποσότητα χρειάζεται. Σε βαριά εδάφη συνιστάται η σπυρωτή µορφή (0,8-2,5 χιλιοστά). Η δράση του ζεόλιθου είναι πιο άµεση, όταν χρησιμοποείται υπό µορφή πούδρας η οποία διαλύεται στο νερό και ψεκάζεται το έδαφος και τα φυτά.
Με την προσθήκη του ζεόλιθου στα γεωργικά εδάφη βελτιώνεται το ριζικό σύστηµα των φυτών και αυξάνεται η παραγωγή κατά 29%-57% στο σιτάρι, 34% στο ρύζι, 50% στο καλαµπόκι, 48% – 66% στα σταφύλια, 45% στα ακτινίδια, 17% στο βαµβάκι, και 52% στην ντοµάτα. Μάλιστα, στην ντοµάτα βελτιώνονται τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της κατά 4% στα διαλυτά στερεά, 26% στη βιταµίνη C και 46% στη πυκνότητα.

Η χρήση του ζεόλιθου στο δάπεδο των στάβλων σε ποσότητες 2–3 κιλά ανά m², έχει σαν αποτέλεσµα να απορροφάται η αµµωνία, να µειώνονται οι επιβλαβείς αναθυµιάσεις και στη συνέχεια να χρησιµοποιείται ως λίπασµα.

Συνιστούµε το σκόρπισµα ζεόλιθου σε σκόνη στη στρωµνή των ζώων και το ράντισµα της µε Αποτελεσµατικούς Μικροοργανισµούς (ΕΜ) σε διάλυση 1:100 ή 1:50, ανάλογα µε την υγρασία που υπάρχει. Η αµµωνία που δηµιουργείται στην ατµόσφαιρα και επιδρά αρνητικά στην υγεία των ζώων (βήχας και πνευµονοπάθειες), θα δεσµευτεί από τον ζεόλιθο και τους ΕΜ στο µεγαλύτερο της ποσοστό. Η µυρωδιά του στάβλου µειώνεται κατά 78%. Η δε παραγόµενη κοπριά, θα προσφέρει στα χωράφια τις ευεργετικές ιδιότητες των ΕΜ.

Στα πουλερικά, παρατηρείται αύξηση της ωοτοκίας τους, και 7% αύξηση του βάρος τους.

Στη γαλακτοπαραγωγή των αγελάδων έχει διαπιστωθεί αύξηση κατά 17% .

Η µοναδική ικανότητα του ζεόλιθου να αποµακρύνει τις επικίνδυνες τοξίνες είναι καλά τεκµηριωµένη: Χρησιµοποιήθηκε από τη ρωσική κυβέρνηση για την απορρόφηση ραδιενεργών χηµικών και άλλων επιβλαβών τοξινών µετά την καταστροφή του Τσερνοµπίλ. Οι άνθρωποι έδειξαν µείωση κατά 30% σε ραδιενεργά ισότοπα, µετά την πρώτη εφαρµογή του ζεόλιθου.

Δοσολογία

Σαν βασική λίπανση η ποσότητα του ζεόλιθου εξαρτάται από το pH και τη µηχανική σύσταση του εδάφους κάθε καλλιέργειας.

Σε κηπευτικά εφαρµόστε 2 κιλά /10m².

Σε διακοσµητικά φυτά (γλάστρες) εφαρµόστε ½ έως 2 χούφτες ανάλογα µε το µέγεθος. Σε δέντρα 2 µε 5 κιλά, για τον ψεκασµό τους απαιτούνται 25 κιλά ανά τόνο νερού. (Με τον ψεκασµό έχουµε µυκητολογική εντοµοαπωθητική ωοκτόνο δράση ειδικά στα φύλλα αποξεραίνει το µελίτωµα και απορροφώντας την υγρασία από την επιφάνεια του φύλλου αποξεραίνει και µουµιοποιεί τα αυγά τα οποία δεν µπορούν πλέον να εκκολαφθούν. Το ίδιο συµβαίνει και στις αφίδες και γενικώς όταν δηµιουργούνται µελιτώµατα στον κορµό και στα φύλλα).

Σε ανοιχτές καλλιέργειες 80-100 κιλά ανά στρέµµα.

Σε ιδιαίτερα βαριά εδάφη για αισθητή αύξηση της παραγωγής χρειάζεται να εφαρµοστούν στο έδαφος 400-500 κιλών ανά στρέµµα. Η αποτελεσµατική του δράση και τα οφέλη του είναι µακροχρόνια (ο ζεόλιθος δεν αποσαθρώνεται όπως άλλα υλικά), συνεπώς για τα επόµενα τέσσερα µε πέντε χρόνια δεν θα χρειαστεί να προσθέσετε άλλο ζεόλιθο.

Για την δηµιουργία µείγµατος για φυτώρια, γλάστρες και φυτά, προσθέσετε 1% ζεόλιθο στο όγκο του υλικού, ή προσθέστε 10 κιλά σε κάθε κυβικό µέτρο χώµατος.

Στον ψεκασµό προσθέστε 2% πούδρα ζεόλιθου µε ανάδευση κατά διαστήµατα.

Ο ζεόλιθος ανάλογα µε το µέγεθος των κόκκων του και τη χρήση, εµφανίζεται στο εµπόριο σε τέσσερις µορφές:

• Σε µορφή πούδρας για ψεκασµούς στο φύλλωµα και εφαρµογή στην κτηνοτροφία.
• Σε µέγεθος 0,01-0,8 χιλιοστά, για γεωργική χρήση, αλλά και εµπλουτισµό των ζωοτροφών.
• Σε µέγεθος 0,8-2,5 χιλιοστά, για εφαρµογή στην κτηνοτροφία, στο φιλτράρισµα του πόσιµου νερού, στην καταπολέµηση δυσοσµίας των στάβλων, στην καταπολέµηση της δυσοσµίας, καθώς και για βελτίωση των εδαφικών µιγµάτων φυτωρίων.
• Σε µέγεθος 2,5-5,0 χιλιοστά, για βελτίωση της γονιµότητας των εδαφών, ως βελτιωτικό σε χηµικά λιπάσµατα σε ποσοστό 2-5% και στις ιχθυοκαλλιέργειες.

ΣΥΣΤΑΣΗ ΖΕΟΛΙΘΟΥ

SIO2=70%, AI=12%, CaO=4%, K2O=3%

P2O5=1,8%, Fe=0,8%, MgO=1,2%, NΟ2=0,6%

TiO2=0,8%, MnO=O,8%, Si/AI=5%

domi

Πηγές:
Ζακυνθινός. Γ., Αναπληρωτής Καθηγητής Α.Τ.Ε.Ι Καλαµάτας - Τµήµα Τεχνολογίας Τροφίµων.
Φιλιππίδης. Α., Α.Π.Θ, Τµήµα Γεωλογίας.